De EPB-startverklaring: wat moet er vóór de start van de werken gebeuren?
De EPB-startverklaring is het document waarmee uw verslaggever bevestigt dat er vóór de start van de werken een EPB-dossier geopend is. De verslaggever dient ze elektronisch in bij de energieprestatiedatabank, ondertekend door verslaggever, aangifteplichtige en architect. Ontbreekt ze, dan riskeert u als aangifteplichtige een boete van 250 euro.
Wat houdt de startverklaring precies in?
Uw verslaggever maakt de startverklaring op met de EPB-software en dient ze elektronisch in bij de energieprestatiedatabank, vóór de start van de werkzaamheden. In principe is er één startverklaring per vergunning. Gaat het om één vergunning voor meerdere gebouwen met een aparte ligging, bijvoorbeeld vier rijwoningen, dan komt er één startverklaring per gebouw, telkens met hetzelfde dossiernummer en een ander subnummer.
De startverklaring wordt ondertekend door drie partijen: de verslaggever, u als aangifteplichtige, en de architect die met de controle op de werken belast is. U bewaart het document zelf, drie jaar lang. Het wordt niet naar het VEKA opgestuurd, maar u moet het op verzoek kunnen voorleggen.
Wat de startverklaring niet is
De EPB-startverklaring vervangt de melding van de start der werken bij uw gemeente niet. Dit zijn twee afzonderlijke verplichtingen: de ene loopt via uw verslaggever naar de energieprestatiedatabank, de andere loopt via uzelf naar de gemeente. Beide moeten gebeuren.
Wat kost het als de startverklaring ontbreekt of te laat komt?
Wordt de indientermijn van de startverklaring niet gerespecteerd, dan volgt een boete van 250 euro voor de aangifteplichtige, dus voor u (art. 13.4.5, §3). Zoals bij elke EPB-boete komt er eerst een schriftelijke hoorzitting, waarbij u nog kunt reageren voor de boete definitief wordt. Stelt het VEKA vast dat er helemaal geen startverklaring of aangifte is, dan kan dat ook de eerste stap zijn richting een aanmaning met een termijn om alsnog in orde te komen.
Veelgemaakte fouten rond de startverklaring
- Een verslaggever pas aanstellen nadat de werken al gestart zijn, waardoor de startverklaring niet meer vóór de start kan worden ingediend.
- Denken dat de startverklaring dezelfde melding is als de start der werken bij de gemeente. Het zijn twee aparte stappen.
- Niet alle drie de handtekeningen, van verslaggever, aangifteplichtige en architect, tijdig verzamelen.
- De startverklaring niet bewaren. U moet ze drie jaar kunnen voorleggen, ook al gaat ze niet naar het VEKA.
Volgende stap: de EPB-aangifte
De startverklaring is de eerste van twee formele momenten in een EPB-dossier. Het tweede is de EPB-aangifte zelf, met een eigen, aparte indientermijn. Lees binnen welke termijn die aangifte moet gebeuren en welke stavingsstukken uw verslaggever daarvoor nodig heeft.
Naar de EPB-aangifte: termijnen en stavingsstukken →Zijn de werken al bezig zonder startverklaring?
Dan is dat een situatie die op zichzelf al aandacht vraagt, los van wat er verderop in de handhaving nog kan gebeuren. Doorloop de zelfcheck om te zien waar u nu staat en wat de volgende stap is.
Start de check →De startverklaring is het werk van de verslaggever, niet van uzelf. Wilt u die stap uit handen geven, lees dan wat onze EPB-verslaggeving inhoudt.
Redactionele verantwoording. De inhoud van deze pagina is gebaseerd op de officiële EPB-pedia van het Vlaams Energie- en Klimaatagentschap (VEKA) en het Energiedecreet. Laatst gecontroleerd op 1 september 2026.